Psikolog Ayhan Bingöl

Beyaz Yaka Çalışanlarında Stres ve Dikkat Bozuklukları Modern çalışma hayatı, özellikle beyaz yaka çalışanları için, dijital dünyanın sunduğu imkânlarla birlikte köklü bir dönüşüm geçirmiştir. Zaman ve mekân sınırlarını ortadan kaldıran teknolojik araçlar, verimlilik ve hız vaadiyle iş süreçlerini yeniden şekillendirirken, görünmeyen fakat derin etkiler bırakan bir psikolojik yükü de beraberinde getirmiştir. Bu yük, çoğu zaman stres ve dikkat bozuklukları şeklinde tezahür ederek bireyin hem mesleki performansını hem de zihinsel bütünlüğünü tehdit etmektedir. Dijital dünya, beyaz yaka çalışanlarının günlük rutinine kesintisiz bir uyarıcı bombardımanı sunar. E-postalar, anlık mesajlaşma uygulamaları, çevrim içi toplantılar ve proje yönetim araçları arasında gidip gelen zihin, sürekli bir “tetikte olma” hâline zorlanır. Bu durum, kısa vadede üretkenlik artışı yanılsaması yaratırken, uzun vadede bilişsel yorgunluk ve kronik stresin temel kaynağı hâline gelir. Zira insan zihni, doğası gereğ...

KISA GÜNDÜZ UYKUSUNUN GÜNLÜK PERFERMANS ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ UYKU VE BİLİŞSEL İŞLEVLER Uykunun genel sağlık için, özellikle doğru beyin fonksiyonu ve günlük görevlerin başarılı bir performansı için önemli olduğu bir sır değildir. Gece boyunca uyku eksikliği, çoğumuz bir gündüz şekerlemesi  için zorlar. Bu iyi bir uygulama mı? Bilimsel araştırmalar, geceleri uyku yoksunluğundan muzdarip olmasanız bile, kısa bir uykusunun iyi bir fikir olduğunu göstermektedir. Bebeğin uyku düzeninin bilişsel gelişimini etkilediğinden, uykunun önemi erken çocukluktan başlayarak belirgindir. Daha da önemlisi, bebeklerin hayatımızın ilerleyen dönemlerinde verimliliğimiz üzerinde etkisi olduğu için nasıl uyuyoruz. Küçük çocuklardaki kısa uyku süresi, okula girdikçe zayıf bilişsel performanslarıyla bağlantılıdır. Bir çalışma, bebeklerde ve çocuklarda, gündüz uyuklamalarında özel önemi olan kelime dağarcığı (yani dil gelişimi) ile uyku düzeni arasındaki ilişkiyi ortaya koymuştur. Gece uykusu, gece uykusu i...

Diyabet ve Beyin Sağlığı: Kognitif Bozukluklar Neden Önemli? Diyabetin gözler (retinopati), böbrekler (nefropati) ve kalp üzerindeki etkileri yaygın olarak bilinse de, beyin fonksiyonları (kognisyon) üzerindeki etkisi çoğu zaman göz ardı edilmektedir. Oysa güncel araştırmalar, diyabetin bilişsel kapasiteyi zayıflatabileceğini ve demans riskini artırabileceğini göstermektedir. 1. Tip 1 ve Tip 2 Diyabette Bilişsel Farklılıklar Diyabetin türüne göre etkilenen bilişsel alanlar farklılık gösterebilmektedir: Tip 1 Diyabet: Genellikle bilgi işleme hızı , dikkat ve psikomotor verimlilikte yavaşlama ile karakterizedir. Özellikle erken yaşta (4 yaş öncesi) başlayan diyabetin, yürütücü fonksiyonlar üzerinde daha belirgin etkileri olabileceği gözlemlenmiştir. Tip 2 Diyabet: Daha çok bellek (hafıza) , sözel akıcılık ve karmaşık motor fonksiyonlarda azalma ile ilişkilidir. Ayrıca Tip 2 diyabetli bireylerde Alzheimer ve damarsal bunama riski, genel nüfusa oranla daha yüksektir. 2. Beyni Ne Yıpra...

Multipl Sklerozda Bilişsel Bozulmaların Klinik Yönetimi Uzun   yıllardır, klinisyenler MS hastaları üzerindeki nöropsikolojik (NP) bozuklukların belirlenmesi için etkin değerlendirmeleri ancak çok nadir olarak yapabilmişlerdir.   Ancak son 20 yılda MS ile alakalı bilişsel bozukluklar ile MS'in derin fonksiyonel etkileri arasındaki ilişki fark edilmiştir.   Klinik yönetim yaklaşımları da henüz çok yeni bir seviyededir. Bu konuda çözülemeyen en büyük sorun bilişsel fonksiyonların değerlendirilmesidir.   Rutin nörolojik muayene ve mental durum değerlendirmesi MS hastalarının büyük bir bölümündeki bilişsel fonksiyon bozukluklarını ortaya koymakta yeterli olmayacaktır. Bu sebeple kliniklerde her gün rahatlıkla kullanılabilecek hassas, uygun maliyetli ve güvenilir tarama prosedürlerinin geliştirilmesi gerekmektedir. Bilişsel bozukluk, MS'in diğer semptomlarında olduğu gibi oldukça değişkendir. Görülme sıklığının %43-%72 arasında olduğu tahmin edilmektedir. Biliş...

Bildiğimiz üzere MS insan yaşamına çeşitli düzeylerde sınırlılıklar getiren uzun soluklu fakat gerekli düzenlemeler yapıldığında kontrol altında tutulabilen bir sağlık sorunudur. MS, in yaşamımız üzerinde oluşturduğu sınırlılıklardan biriside de biliş sistemimiz üzerindeki etkileridir. BİLİŞSEL SİSTEM NEDİR? Kısaca tanımlayacak olursak bilgiyi alma, kaydetme, gerektiğinde geri çağırma, anlama, öğrenme, dikkat etme, dikkati sürdürebilme, yönelim, muhakeme etme ve problem çözme gibi yeteneklerimizin dâhil olduğu bilgi işlem sistemidir. MS TE EN SIK KARŞILAŞILAN BİLİŞSEL SORUNLAR NELERDİR? MS in bilşsel sistemiz üzerindeki olumsuz etkileri; Basit dikkat ve karmaşık dikkat Kısa süreli bellek işlevleri Konuşma ve dil işlevleri gerek akıcılık gerekse artikülasyon üzerinde, Uzun süreli bellek işlevleri Bilgiyi işleme ve yürütücü işlevler Görsel ve mekânsal dikkat işlevleri,    gibi alanlarda yoğunlaşmıştır. Dikkat nedir? En basit tarifi, ka...